Update uw browser.

Het lijkt erop dat u een oude versie van Microsoft Edge gebruikt. Update uw browser voor de beste ervaring met de Busch website.

Contact Klantenportaal
België
19_3_bricks

Bakstenen zonder bellen

Kleibestanddelen ontgast onder vacuüm

Mengen, vormen en bakken zijn de drie belangrijkste stappen bij het maken van bakstenen. Maar er is nog een cruciale stap in het proces: ontgassen. Bij het mengen ontstaan kleine luchtbelletjes in de klei, die moeten worden verwijderd om een vaste, stevige baksteen te krijgen. Vacuümpompen van Busch leveren het benodigde vacuüm voor het ontgassingsproces.

Het is net als bakken. Als je een nieuw ingrediënt door het mengsel roert, voeg je ook kleine luchtbelletjes toe. Luchtbellen zorgen voor een mooi licht en luchtig deeg, maar tijdens het maken van bakstenen moeten ze in bedwang worden gehouden. Er moet een sterk product ontstaan dat lang meegaat – en in baksteen kunnen luchtbellen het tegenovergestelde effect hebben. Tijdens het vormen en persen komen luchtbellen samen, waardoor een holte ontstaat die de structuur van de baksteen zwakker maakt. Zelfs kleine belletjes kunnen een probleem vormen: een poreuze baksteen kan bij hoge temperaturen kromtrekken en zijn vorm verliezen. Om dit te voorkomen moet de klei vast en niet-poreus zijn als het de oven in gaat om te worden gebakken, waardoor een sterke baksteen zonder verborgen holtes ontstaat die lang meegaat.

De lucht eruit persen
Om de klei klaar te maken om te worden gevormd en gebakken, moeten deze luchtbellen worden verwijderd tijdens een proces dat ontgassen heet. Na het mengen gaat de klei door een vacuümkamer heen. Deze verandering in druk zorgt ervoor dat de bellen naar de oppervlakte van het kleimengsel stijgen. Ze breken door de oppervlakte heen en worden afgezogen. Als er overtollig water in het mengsel zit, wordt dit er ook uitgeperst en op dezelfde manier verwijderd. Hierdoor blijft alleen het kleimengsel over, dat nu vrij is van lucht en het juiste vochtgehalte heeft voor de volgende fase van het proces. Busch heeft geschikte vacuümoplossingen die tijdens dit ontgassingsproces kunnen worden gebruikt.

Porositeit voor isolatie
Sommige soorten baksteen profiteren echter van een beetje extra lucht binnenin. Kleine luchtbelletjes fungeren als isolatie, waardoor de baksteen warmte vasthoudt en gebouwen warm houdt. Maar in plaats van te vertrouwen op onvoorspelbare luchtbellen hebben steenbakkers een manier om op hun eigen voorwaarden porositeit te creëren. Extra materialen zoals zaagsel, papierpulp of polystyreen worden aan het kleimengsel toegevoegd. Als kleine vaste deeltjes die door de klei zijn gemengd, doorstaan ze ongeschonden het ontgassingsproces. Maar ze zijn niet bestand tegen de intense hitte van het bakken en branden in de oven, waardoor kleine, gelijkmatig verdeelde luchtbelletjes in de baksteen ontstaan.
Van ruwe klei tot harde baksteen

Bakstenen moeten bestand zijn tegen alle omstandigheden die de elementen voor ze in petto hebben: schommelende temperaturen, verschillende luchtvochtigheden en andere weersomstandigheden die typisch zijn voor de betreffende regio. Ruwe klei is zeer kneedbaar, waardoor het makkelijk te vormen is, maar als het opdroogt, wordt het broos en zwak. Er is nog een fase in het proces dat nodig is om een baksteen geschikt te maken voor bouwen: bakken. In een oven worden de bakstenen blootgesteld aan steeds hoger wordende temperaturen. Bij de lagere temperaturen verliest de kleibaksteen al het resterende water, en eventuele toegevoegde materialen – die bijvoorbeeld zijn toegevoegd om voor porositeit te zorgen – zullen verbranden. Naarmate het kwik stijgt, begint het chemische proces en verandert de interne structuur van de klei. De baksteen verandert van kleur en wordt harder en bestendiger. Als de oven zijn hoogste temperatuur – van meer dan 1000 °C – bereikt, begint de verglazing. De extreme temperaturen zorgen ervoor dat de klei deels versmelt tot een glasachtig materiaal, dat de verschillende elementen van de baksteen bindt, waardoor een sterk product ontstaat dat lang meegaat.